İMM Nedir, Trafik Sigortasından Farkı Ne?

İMM (İhtiyari Mali Mesuliyet), bir kazada karşı tarafa verdiğiniz zararın zorunlu trafik sigortası limitini aşan kısmını, poliçenizde yazan limite kadar karşılayan isteğe bağlı bir sorumluluk sigortasıdır. Temel fark şudur: trafik sigortası zorunludur ve devletçe belirlenen limitlerle sınırlıdır; İMM sigortası ise bu limitin bittiği yerden başlar ve trafik sigortasının hiç ödemediği manevi tazminatı ek sözleşmeyle kapsayabilir.

Zorunlu Trafik Sigortası Neyi, Hangi Sınırla Öder?

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.3 maddesine göre sigortacı, aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilerin ölümüne, yaralanmasına ya da bir malın zarar görmesine yol açılmasından doğan hukuki sorumluluğu, kaza tarihinde geçerli zorunlu sigorta limitleri içinde karşılar. Bu limitler poliçe sahibi tarafından seçilmez. Karayolları Trafik Kanunu'nun 93. maddesine göre teminat tutarları idare tarafından belirlenip Resmî Gazete'de yayımlanır; güncel tabloyu Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) dönem bazında duyurur. SEDDK, 2026 dönemi için artırılan tutarların yürürlükteki tüm poliçelere ek prim alınmadan uygulanacağını 29.12.2025 tarihli basın duyurusunda açıkladı. Teminat üç başlıkta ve iki ayrı tavanla yazılır:

• Maddi zararlar: araç başına ve kaza başına limit. Zarar gören araçtaki değer kaybı da bu teminatın içindedir (Genel Şartlar A.5-a).
• Sağlık giderleri: kişi başına ve kaza başına limit. Trafik kazasından doğan sağlık hizmet bedelleri ise Kanun'un 98. maddesi gereği Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır (Genel Şartlar A.5-b).
• Sakatlanma ve ölüm: kişi başına ve kaza başına limit. Sürekli sakatlık tazminatı ile ölüm hâlinde destekten yoksun kalma tazminatı bu başlıktan ödenir.
• Kaza başına bedeni zarar limitleri araç grubuna göre değişir; SEDDK tablosunda insan taşıyan araçlar, eşya taşıyan araçlar ve motosikletler için ayrı tutarlar yer alır.

Trafik Sigortasının Hiç Ödemediği Kalemler

Limit aşımı tek risk değildir. Karayolları Trafik Kanunu'nun 92. maddesi ve Genel Şartlar'ın A.6 maddesi bazı talepleri zorunlu sigortanın tamamen dışında bırakır. Bu kalemlerde trafik poliçesi tutar ne olursa olsun ödeme yapmaz:

• Manevi tazminat talepleri (Kanun md.92-f, Genel Şartlar A.6-f).
• Sigortalının kendi aracına ve bu araçla çekilen römorka gelen zararlar.
• Sigortalı araçta taşınan eşyanın zararları; zarar görenlerin yanındaki bagaj ve benzeri eşya bu kuralın dışındadır.
• İşletenin eşinin, usul ve füruunun, evlatlık ilişkisiyle bağlı olduğu kişilerin ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar.
• Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararlar (Kanun md.92-k).
• Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri.

Limit Aşılırsa Kalan Zarar Kimden İstenir?

Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi, motorlu aracın işletilmesiyle doğan ölüm, yaralanma ve maddi zarardan aracın işletenini sorumlu tutar. Kanun bu sorumluluğa bir tutar sınırı koymaz; sınır yalnız sigortacının yükümlülüğü için vardır. Zarar gören, zorunlu sigorta limitleri içindeki talebi için dava açmadan önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapmak zorundadır. Şirket 15 gün içinde yazılı cevap vermezse ya da cevap talebi karşılamazsa zarar gören dava açabilir veya tahkime gidebilir (Kanun md.97). Bu yol için Sigorta Tahkim Komisyonu sayfamıza bakabilirsiniz. Limitin üstünde kalan kısım ise sigortalanmamışsa doğrudan işletenden istenebilir. İMM tam bu boşluğu kapatmak için vardır.

İMM Neyi Karşılar, Neyi Karşılamaz?

Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın 1. maddesine göre sigortacı, poliçedeki aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanunu ile genel hükümlere göre işletene düşen hukuki sorumluluğun zorunlu trafik sigortası limitlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı limite kadar karşılar. Aynı madde, sigortalının haksız taleplere karşı savunmasını da teminata alır. İMM yalnız Türkiye sınırları içinde geçerlidir (md.2). Manevi tazminat ise ancak ek sözleşmeyle kapsama girer; trafik sigortasında hiç bulunmadığı için bu teminat zorunlu sigortanın varlığına bağlı olmadan, İMM limitinin içinde işler (md.3). Aynı madde şu talepleri İMM'nin dışında bırakır:

• Sigortalının kendi uğradığı zararlar ve aracı kullanan kişinin sürüş sırasında uğradığı zararlar.
• İşletenin ya da sürücünün eşi, usul ve füruu ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin zararları.
• Poliçedeki aracın kendisine, taşıdığı mallara ya da çektiği şeylere gelen zararlar; yolcu bagajı ve benzeri eşya teminata dahildir.
• Sürat yarışları ve yarış güzergâhındaki antrenmanlarda doğan zararlar.
• Araç bakım, onarım, alım satım gibi amaçlarla bir işletmeye bırakıldıktan sonra doğan zararlar.
• Yedek akaryakıt dışında patlayıcı ve parlayıcı madde taşınmasından doğan zararlar.

Trafik Sigortası, İMM ve Kasko Karşılaştırması

Üç poliçe sık karıştırılır, çünkü üçü de araçla ilgilidir. Trafik sigortası ve İMM karşı tarafın zararına, kasko sigortası ise kendi aracınıza bakar. Trafik sigortasıyla kaskonun ayrıntılı karşılaştırmasını trafik sigortası ile kasko arasındaki fark yazımızda bulabilirsiniz.

İMM Kaskoda mı Olur, Ayrı Poliçe mi?

İkisi de mümkündür ve şirkete göre değişir. Sigorta şirketlerinin kendi ürün sayfalarına bakıldığında tablo şöyledir: bir şirket İMM'yi kasko poliçesine eklenen bir teminat olarak anlatır; bir diğeri İMM'nin uygulamada kasko içinde sunulduğunu, ancak birçok şirkette bağımsız poliçe olarak da alınabildiğini yazar; bir başkası İMM'yi kasko ya da trafik sigortasıyla birlikte alınabilen bir teminat olarak tanımlar. Kaskodan bağımsız satılan İMM ürünleri de vardır ve bunların bir kısmı yalnız otomobil ve kamyonet kullanım tarzları için düzenlenir. Bazı şirketler, kaskonuzda zaten olan İMM teminatını ayrı bir İMM ürünüyle yükseltme imkânı da tanır. Bu yüzden kaskonuz yoksa ya da kaskonuzdaki İMM limiti düşükse, aracınızın kullanım tarzına uygun bağımsız İMM tekliflerini karşılaştırmak gerekir. Anlaşmalı olduğumuz sigorta şirketlerinin seçeneklerini İMM sigortası sayfamızdan inceleyebilirsiniz.

Kaza Sonrası İMM Dosyası Nasıl İşler?

İMM, trafik sigortasının ödemesinden sonra devreye girdiği için önce trafik tarafındaki süreç yürür. Kaza tespit tutanağını doğru doldurmak için kaza tespit tutanağı rehberimize, dosyanın açılış adımları için kaza sonrası hasar dosyası yazımıza bakabilirsiniz. İMM Genel Şartları sigortalıya şu yükümlülükleri yükler:

1. 1

   Sorumluluğunuzu doğurabilecek olayı öğrendiğiniz andan itibaren 5 gün içinde sigortacıya bildirin (md.10-a).

2. 2

   Olayın gün, saat ve yerini, aracı kullananın adını ve adresini; sigortacının isteyeceği bilgi ve belgeleri gecikmeden verin (md.10-c).

3. 3

   Sigortacının yazılı onayı olmadan karşı tarafın talebini kabul etmeyin ve kendiniz ödeme yapmayın (md.11).

4. 4

   Size dava açılır ya da tazminat talebi gelirse bunu sigortacıya bildirin. Trafik sigortası limitini aşan dava masrafları sigortacıya aittir; cezai kovuşturma masrafları ve para cezaları ise teminat dışındadır (md.11).

İMM Limiti Nasıl Seçilir?

Bu yazı İMM'nin ne olduğunu ve trafik sigortasından farkını anlatıyor. Kombine limit, sınırsız İMM ve limit seçiminde bakılacak ölçütler için İMM limiti ne kadar olmalı yazımızı okuyabilirsiniz. Mevcut poliçenizdeki teminatları görmek için poliçe sorgulama sayfamızı kullanabilirsiniz.